Türkiye’de geri dönüşüm ve atık yönetiminde yeni bir dönem başlıyor. 1 Temmuz 2026 itibarıyla ülke genelinde uygulanacak Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi kapsamında, plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarını iade eden vatandaşlara her bir ambalaj için 1 TL teşvik ödemesi yapılacak. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda hayata geçirilen uygulama, geri dönüşüm oranlarını artırmayı ve ambalaj atıklarının ekonomiye yeniden kazandırılmasını hedefliyor.
DOA Sistemi Nedir?
Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi, belirlenen içecek ambalajlarının tüketim sonrasında toplanarak geri dönüşüm sürecine dahil edilmesini sağlayan bir uygulama olarak öne çıkıyor. Sistem kapsamında üzerinde DOA logosu bulunan plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajları, belirlenen iade noktalarına teslim edilebilecek. Vatandaşlar, ambalajlarını sisteme kayıtlı iade noktalarına veya Depozito İade Makineleri’ne (DİM) bırakarak her ambalaj için 1 TL ödeme alabilecek.
Depozitolu Ambalaj Teşvik Tutarı 1 TL’ye Yükseltildi
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, DOA logolu ambalajlar için teşvik bedelinin 1 TL olarak belirlendiğini açıkladı. Daha önce pilot uygulama kapsamında ambalaj başına 0,25 TL ödeme yapılırken, 1 Temmuz 2026 itibarıyla teşvik tutarı dört kat artırılarak 1 TL’ye çıkarılmış olacak.
Pilot Uygulama Sakarya’da Başlatılmıştı
DOA Sistemi’nin pilot uygulaması Şubat 2025’te Sakarya’da hayata geçirildi. Ardından Temmuz 2025’te “7 Bölge 7 İl” uygulamasıyla sistemin kapsamı genişletildi. Elde edilen sonuçların ardından uygulamanın tüm Türkiye’de yaygınlaştırılmasına karar verildi.
Geri Dönüşümle Ekonomiye 30 Milyar TL Katkı Hedefleniyor
Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen sistem sayesinde her yıl yaklaşık 25 milyar adet içecek ambalajının geri dönüşüme kazandırılması hedefleniyor. Bakanlık verilerine göre uygulamanın, Türkiye ekonomisine yıllık yaklaşık 30 milyar TL katkı sağlaması ve ambalaj atıklarının çevreye verdiği zararın azaltılmasına destek olması bekleniyor.
DOA Mobil Uygulaması ile Dijital Cüzdan Dönemi
Sistem kapsamında vatandaşlar, DOA mobil uygulaması üzerinden dijital cüzdan oluşturabilecek. İade edilen ambalajlardan elde edilen teşvik ödemeleri bu cüzdanda birikecek. Kullanıcılar biriken bakiyelerini banka hesaplarına aktarabilecek, ATM’lerden çekebilecek veya alışverişlerinde kullanabilecek.
Marketler, Bakkallar ve Restoranlar İade Noktası Olacak
1 Temmuz 2026’dan itibaren market zincirleri, süpermarketler, bakkallar, büfeler ile otel, restoran ve kafelerden oluşan HOREKA işletmeleri de sistemin iade noktaları arasında yer alacak. Depozitolu içecek satışı yapan işletmelerin ise sisteme kayıt yaptırarak çalışacakları saha operatörlerini belirlemeleri gerekecek.
Amaç Geri Dönüşümü Artırmak ve Atıkları Azaltmak
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, yeni uygulamanın geri dönüşüm süreçlerini güçlendirmeyi, doğal kaynakların korunmasına katkı sağlamayı ve atık yönetiminde sürdürülebilir bir model oluşturmayı amaçladığını belirtti.
